We weten het niet

 

Eric Harald MacBeth Robertson, “Miss Maidie And Miss Elsie Scott”, 
170 x 137 cm, National Galleries of Scotland, Edinburgh

‘De zee die klaagt en weet niet waarom’; ‘de aarde <…> waaruit ‘t kooren groeit, dat groen is en geel wordt en wordt gemaaid en de hoge garven staan op de geele stoppels, en de aarde weet er niet van’; en de lucht en het kanaal en de schemering en het licht zouden er altijd weer zijn, ‘en ze zouden nergens van weten’.

Wat kun je van Nescio leren? Dat vraagt Paul van Tongeren zich af. Helpt het als je je in de persoon van Frits Grönloh verdiept?

Je kunt natuurlijk, zeker hier in Nijmegen waar de auteur graag kwam en veel gewandeld heeft, proberen van alles over hem te weten te komen. Maar zo ontdek je alleen iets over degene die zich achter dat pseudoniem verborg, niet over wat dat pseudoniem zelf, wat Nescio te zeggen heeft.

Als het ons niet om Frits Grönloh, maar om Nescio te doen is, en als we niet zijn als de vrouw van de auteur van Dichtertje, die dat onderscheid niet wist te maken, dan lijkt er maar één bron te zijn, en dat is de auteur zelf; en die heeft gezegd wat hij te zeggen had in zijn paar verhalen (de vele schetsen en pogingen zijn door de auteur zelf teruggehouden en de honderden bladzijden natuur-dagboek zijn waarschijnlijk eerder van Grönloh dan van Nescio). We moeten het doen met die krap 200 bladzijden prozagedichten.

Dat schrijft Paul van Tongeren. Ik schreef ook al een zoiets naar aanleiding van de verschijning van de dikke Nescio-biografie van Frerichs.

Ik heb in dit blog tot hier doen met krap 2000 stukjes geschreven, niet minder dan dat. Veel kan gezien worden als schetsen en pogingen, die ik misschien wel had moeten terughouden. Ik denk dat alleen mijn stukjes die een beetje aan de schaduw raken er een beetje toe kunnen doen. Ik vrees dat het er niet zoveel zijn, misschien een paar gedichtjes. De rest is enkel maskers, zonder essentie. Als je de maskers weghaalt blijft er weinig meer over. Ook bij mij niet. Bij niemand. We weten het niet, om met Nescio te spreken.

Misschien dat ik ooit nog ga schiften. En anders mag iemand anders het doen. Met mijn permissie.